Μαθήματα Καλλυντικών - Αιθανολαμίδιο Λαουρικού Οξέος (Ethanolamide of Lauric Acid)

Πρόκειται για οργανική ουσία και συγκεκριμένα για αμίδιο, που προέρχεται από το λαουρικό οξύ, λιπαρό οξύ που βρίσκεται σε φυτικά έλαια και κυρίως στα φοινικέλαιο και δαφνέλαιο.

Βρίσκεται σε μορφή ελαιώδους διαλύματος ή σε νιφάδες λευκού χρώματος, με οσμή που μοιάζει ελαφρώς με αυτή του μελιού. Είναι διαλυτό στο νερό.

Χρησιμοποιείται στα καλλυντικά κυρίως για τις ιδιότητές του ως καθαριστικό κι έτσι το βρίσκουμε σε σαμπουάν όπου συντελεί στην παραγωγή αφρού ενισχύοντας τον όγκο του αλλά και την απορρυπαντική του ιδιότητα.

Χρησιμοποιείτε επίσης, πάλι σε σαμπουάν, ως ρυθμιστής της γλοιότητάς τους.

Από τη χρήση του, υπάρχει πιθανότητα τοπικού ερεθισμού όχι όμως ιδιαίτερης επικινδυνότητας όσο με άλλα ευαισθητοποιά συστατικά.

Βοτανολογία - Αχιλλεία (Yarrow)

Αγγλική ονομασία: Yarrow

Επιστημονική ονομασία: Achillea Millefolium

Άλλες ονομασίες: Αχιλλεία η Χιλιόφυλλος, Χιλιόφυλλο, Αγριαψηθιά, Λάζαρος, Σεμεσάντα, Συμηλούδι

Οικογένεια: Σύνθετα, Asteraceae

Χρησιμοποιούμενα μέρη: Υπέργεια (άνθη, φύλλα -συνήθως μαζί, σπάνια μεμονωμένα), Αιθέριο Έλαιο

Μορφολογία - Γενικά Χαρακτηριστικά

Είναι πολύχρονο φυτό με ύψος που φτάνει τα 70εκ και μπορεί να φτάσει μέχρι και 1 μέτρο. Έχει άφθονα, μικρά άνθη πάνω σε απλά ανθοφόρα στελέχη τα οποία έχουν χρώμα λευκό έως κιτρινόλευκο που σε ορεινές περιοχές μεταβάλλεται σε ροζ μέχρι κοκκινωπό. Τα φύλλα της είναι μικρά και μοιάζουν με αυτά της φτέρης, είναι μυτερά και ελαφρώς τριχωτά, ανοιχτού πράσινου χρώματος και αν τριφτούν, αναδύουν ένα άρωμα παρόμοιο με της καμφοράς. Ο βλαστός είναι χνουδωτός και οι καρποί επίσης τριχωτοί και κολλώδεις.

Είναι ιδιαίτερα κοινό φυτό στην Ευρώπη και φυτρώνει σε λιβάδια, βοσκοτόπια, άκρες μονοπατιών, δρόμων και κήπων και σε υψόμετρο μέχρι 2.700 μέτρα. Απαριθμεί περί τα 400 είδη σε Ασία, Ευρώπη και Β. Αφρική. Στην Ελλάδα βρίσκουμε μεταξύ των ειδών της και την Αιγυπτιακή με κίτρινα άνθη, την Κρητική, την Λυγιστική σε Κεφαλονιά, αλλά και την Πταρμική την οποία αποφεύγουν τα ζώα γιατί προκαλεί φτέρνισμα (όπως μαρτυρεί και το όνομά της).

Έχει γεύση στυφή, δροσερή και ελαφρώς πικρή και άρωμα ελαφρώς γλυκό και πικάντικο.

Από τα συστατικά που περιέχει, και στα οποία οφείλονται οι θεραπευτικές της ιδιότητες, κυριότερα είναι τα: πτητικό έλαιο (που περιέχει μεταξύ άλλων και προαζουλένιο), ισοβαλεριανικό οξύ, σαλικυλικό οξύ, ασπαραγίνη, στερόλες, φλαβονοειδή, πικρές ουσίες, ταννίνες, κουμαρίνες, βορνεόλη.

Ιστορία - Μυθολογία

Η μυθολογία καθώς και η ονομασίας της, την συνδέουν ιδιαίτερα με τον  Τρωικό πόλεμο, όπου κατά τα λεγόμενα είτε την χρησιμοποιούσε ο Αχιλλέας για να περιποιηθεί τα τραύματα και τις πληγές των στρατιωτών του ή την χρησιμοποίησε ο ίδιος για να σταματήσει την αιμορραγία όταν πληγώθηκε από τον Έκτορα, και έτσι προκύπτει και η ονομασία “Αχιλλεία”. Μέχρι σήμερα, η κύρια χρήση της είναι στην περιποίηση τραυμάτων κυρίως για τις αιμοστατικές και αντιφλεγμονώδης της ιδιότητες. Η αγγλική ονομασία “nosebleed” επιβεβαιώνει αυτήν την ιδιότητά της, στην προκειμένη περίπτωση, για την ρινορραγία.

Κάποια περίοδο είχε επικρατήσει και η άποψη ότι μπορεί να θεραπεύσει τα πάντα οπότε κι έγινε γνωστή ως “πανάκεια”.

Στη Σουηδία, τέλος, είναι γνωστή και ως field hop (λυκίσκος των λιβαδιών) μιας και χρησιμοποιείται στην παρασκευή μπύρας για τις διεγερτικές της ιδιότητες.

Συλλογή

Ανθίζει από Ιούλιο μέχρι Σεπτέμβρη. Συλλέγονται τα άνθη και οι μίσχοι κατά την άνθηση, το καλοκαίρι (η ηλιοφάνεια ενισχύει τη δράση της), και τα φύλλα καθ όλη τη διάρκεια της αυξητικής περιόδου.

Καλό θα ήταν να μην συλλέγεται από τις άκρες δρόμων με ιδιαίτερα αυξημένη κίνηση αυτοκινήτων μιας κι έχει την τάση να συγκεντρώνει μεγάλες ποσότητες βαρέων μετάλλων στους ιστούς της.

Συνδυάζεται καλά με: Αγγελική, Ιεροβότανο, Άρκευθο , Λεμόνι, Μέλισσα, Δενδρολίβανο, Εστραγκόν, Βερβένα.

Ιδιότητες – Χρήση

Αν και είναι κυρίως γνωστή για την αιμοστατική της ικανότητα, στην πραγματικότητα δρα ως ρυθμιστικό της κυκλοφορίας του αίματος και σε συνδυασμό με την αντιφλεγμονώδη της ιδιότητα (χάρη στα φλαβονοειδή που περιέχει), είναι ιδιαίτερα ωφέλιμη για προβλήματα που σχετίζονται με το αίμα όπως: φλεβική ανεπάρκεια, οιδήματα, υπέρταση, αιμορροΐδες, έλκη, κιρσούς. Βάση αυτής της ιδιότητας χρησιμοποιείται από τις φαρμακοβιομηχανίες σε αλοιφές και σαπούνια για την ανακούφιση των αιμορροΐδων. Αξιοσημείωτο είναι το γεγονός ότι όταν τοποθετηθεί νωπό φύλλο στο ρουθούνι, προκαλεί ρινορραγία, τακτική που εφαρμόζεται για την ανακούφιση της ημικρανίας ως αποτέλεσμα της πίεσης που ασκεί το αίμα στο κεφάλι.

Επιπλέον, βάση αυτών των ιδιοτήτων, είναι ιδιαίτερα ευεργετικό βότανο για τις γυναίκες, καθώς λειτουργεί ρυθμιστικά σε προβλήματα της έμμηνου ρύσεως όπως καθυστέρηση ή βαριάς μορφής εμμηνόρροια, και παράλληλα ανακουφίζει από τους πόνους περιόδου που προκαλούνται από τους σπασμούς της μήτρας, χάρη στις αντισπασμωδικές ιδιότητες της κουμαρίνης.

Σαν άφυσο βότανο και πικρό τονωτικό, δρα ευεργετικά εναντίον της δυσπεψίας διεγείροντας την έκκριση γαστρικών υγρών και χολής που βοηθούν την πέψη.

Έχει παυσίπονες ιδιότητες, πιθανότατα λόγω της αναλγητικής και αναισθητικής δράσης της βορνεόλης, λειτουργώντας έτσι ευεργετικά σε αρθριτικά και ρευματισμούς, ίσως και σε πόνους μέσης και πονοκεφάλους. Το μάσημα φρέσκων φύλλων της, ανακουφίζει από τον πονόδοντο.

Το εμπεριεχόμενο σαλικυλικό οξύ μαζί με τις ταννίνες, προσφέρουν στυπτικές και αντισηπτικές ιδιότητες ανακουφίζοντας από την ήπια διάρροια αλλά και λειτουργώντας τονωτικά για το λιπαρό δέρμα και βελτιώνοντας την εμφάνισή του. Υποστηρίζεται επίσης ότι είναι ιδιαίτερα ευεργετική για την τριχόπτωση καθώς τονώνει το τριχωτό της κεφαλής.

Άλλες γνωστές ιδιότητες της Αχιλλείας είναι η ανακούφιση της αλλεργικής καταρροής και γενικότερα αλλεργικών συμπτωμάτων του αναπνευστικού, αλλά και η διευκόλυνση της εφίδρωσης με σκοπό την μείωση της θερμοκρασίας του σώματος σε περίπτωση πυρετού.

Υποστηρίζεται επίσης ότι δρα κατευναστικά για το νευρικό σύστημα, ιδιαίτερα ωφέλιμο σε περιόδους έντασης και κατάθλιψης, πιθανότατα λόγω της ασπαραγίνης που περιέχει και η οποία συντελεί στην σωστή λειτουργία και βιοχημική ισορροπία του εγκεφάλου, σε συνδυασμό με της ηρεμιστικές ιδιότητες της βορνεόλης.

Τέλος, λόγω της αντιμυκητιακής και αντιβακτηριακής της δράσης αλλά και της αντισηπτικής, είναι ωφέλιμη για την θεραπεία διαφόρων δερματοπαθειών, όπως έκζεμα, λειχήνες και λοιπά εξανθήματα.

Τρόποι χρήσης:

Εισπνοές για αλλεργικό συνάχι και ήπιο άσθμα.

Το βάμμα χρησιμοποιείται εσωτερικά για διαταραχές του ουροποιητικού συστήματος ή για εμμηνορροϊκά προβλήματα.

Το έγχυμα ή ο χυμός χρησιμοποιείται εξωτερικά για πλύση εκζεμάτων και λοιπών δερματικών προβλημάτων.

Κομπρέσα για ανακούφιση κιρσών.

Κατάπλασμα φύλλων για παύση αιμορραγίας καθώς και σε κοψίματα ή γδαρσίματα.

Το αιθέριο έλαιο μπορεί να διαλυθεί σε φυτικό λάδι για εντριβές του θώρακα σε κρυολογήματα και γρίπη. Επίσης, χρησιμοποιείται σε αρωματικό λύχνο για να κατευνάσει το νευρικό σύστημα και για τη θεραπεία της αϋπνίας.

ΠΡΟΣΟΧΗ! Όχι μεγάλες δόσεις κατά την διάρκεια της εγκυμοσύνης γιατί είναι διεγερτικό της μήτρας. Επίσης, παρατεταμένη χρήση της, μπορεί να εντείνει την υπάρχουσα φωτοευαισθησία του δέρματος καθώς και να προκαλέσει πονοκεφάλους και ίλιγγο.

Άλλες χρήσεις:

ως εντομοαπωθητικό, διώχνει σκαθάρια, μυρμήγκια, μύγες και, ειδικά καιγόμενο (σε θυμιατό ή το αιθέριο έλαιο σε αρωματιστή), διώχνει τα κουνούπια.

ως λίπασμα, είναι δυναμωτικό για τα φυτά μας: μουσκεύουμε φύλλα σε νερό για 1 με 2 εβδομάδες και στραγγίζουμε.

Καλλιέργεια

Αν και συνηθισμένο φυτό της υπαίθρου, πολλοί δεν έχουν πρόσβαση σε αυτό, γι’ αυτό καλό είναι να διατηρούμε καμιά γλαστρούλα στο μπαλκόνι ή τον κήπο μας ώστε να μπορούμε να απολαμβάνουμε τα οφέλη της.

Η αχιλλεία γενικά, είναι εύκολο φυτό για καλλιέργεια γιατί δεν έχει ιδιαίτερες απαιτήσεις σε έδαφος και φροντίδες κι επίσης, έχει μεγάλες αντοχές όσον αφορά τις θερμοκρασίες καθώς αντέχει στο πολύ κρύο αλλά και στην ξηρασία του καλοκαιριού. Το μόνο που χρειάζεται είναι καλά αποστραγγιζόμενο χώμα, όπως και τα περισσότερα φυτά άλλωστε, κι ένα ηλιόλουστο μέρος στην αυλή ή την βεράντα μας.

Για τον κήπο μας δε, είναι ιδιαίτερα ωφέλιμη γιατί απωθεί τα βλαβερά έντομα προσελκύοντας μόνο τα ωφέλημα για τα υπόλοιπα φυτά μας.

Η σπορά γίνεται το φθινόπωρο πριν αρχίσουν τα κρύα, αλλά και την άνοιξη με θερμοκρασίες, πάλι, όχι κάτω από 20oC. Οι σπόροι θα φυτευτούν επιφανειακά και το σημείο πρέπει να είναι ηλιόλουστο. Σε περίπου 2 εβδομάδες θα έχουμε την βλάστηση. Αν προορίζεται για γλάστρα σε μπαλκόνι, μεταφυτεύουμε όταν φτάσει περίπου στα 10εκ.

 

Χειροποίητο Σαπούνι Ελαιολάδου: Ένας Πλήρης Οδηγός

Το χειροποίητο σαπούνι κερδίζει συνεχώς νέους θαυμαστές μιας και αποτελεί μια ιδιαίτερα ευχάριστη και δημιουργική απασχόληση.. άλλωστε, τι πιο ευχάριστο από το να χρησιμοποιείς δικά σου δημιουργήματα?!

Αν δεν έχετε ασχοληθεί ακόμη, καιρός να ξεκινήσετε γιατί εκτός των άλλων, θα προσφέρετε στον οργανισμό σας ένα προϊόν χειροποίητο, αγνό και απαλλαγμένο από χημικές ουσίες που πλέον μας βομβαρδίζουν από παντού..

Ξεκινάμε λοιπόν!

Η χημική αντίδραση που παράγει σαν τελικό προϊόν το σαπούνι είναι η εξής:

ΟΞΥ (λιπαρά οξέα των ελαίων) + ΒΑΣΗ (NaOH, αλκαλικό προϊόν) = ΑΛΑΣ (σαπούνι) + ΓΛΥΚΕΡΙΝΗ

 

Τα χειροποίητα σαπούνια διατηρούν την γλυκερίνη που έχει παραχθεί μέσω της διαδικασίας σε αντίθεση με αυτά του εμπορίου από τα οποία απομακρύνεται τεχνητά καθιστώντας τα κατώτερης ποιότητας.

 

 

Η ΨΥΧΡΗ ΜΕΘΟΔΟΣ

 

Εργαλεία:

ζυγαριά

2 θερμόμετρα εύρους -10 με 110 βαθμούς Κελσίου

Κατσαρόλα

Κανάτα pyrex

Ανοξείδωτη κουτάλα για ανακάτεμα

Μίξερ χειρός

Καλούπια

Λαδόκολλα

Παλιές κουβέρτες ή πετσέτες

Κουτάλια/μαχαίρια αν χρειαστούν

Κόφτη για το κόψιμο του σαπουνιού

 

Προστατευτικά (δεν κάνουμε τίποτα χωρίς αυτά!!):

Γάντια κουζίνας

Μάσκα για στόμα/μύτη

Γυαλιά προστατευτικά

Ποδιά

 

 

• Ζυγίζουμε τα υλικά (λάδια, νερό, NaOH)
• Ρίχνουμε το NaOHστο νερό (στο pyrex)και ανακατεύουμε να λιώσει. Η θερμοκρασία φτάνει μέχρι τους 80 βαθμούς.
• Βάζουμε το pyrexσε μπαιν μαρί με κρύο νερό και παγάκια ώστε να πέσει πιο γρήγορα η θερμοκρασία.Η ανάμιξη του καυστικού με τα λάδια πρέπει να γίνει σε ίδια θερμοκρασία τω ν 2μιγμάτων. Μπορούμε να ζεστάνουμε και λίγο τα λάδια, ποτέ όμως πάνω από τους 40βαθμούς γιατί θα καταστραφούν τα θρεπτικά τους συστατικά.
• Ρίχνουμε το καυστικό μίγμα στα λάδια και ανακατεύουμε με την κουτάλα να ενωθούν.
• Συνεχίζουμε με το μίξερ χειρός ώστε να ενοποιηθούν τα 2 μίγματα και μέχρι να αρχίσει να παίρνει την υφή κρέμας.
• Σε αυτό το σημείο προσθέτουμε διακοσμητικά, χρώμα, αρώματα, λάδια (μέχρι 2κουταλιές σούπας) κλπ. Και ανακατεύουμε καλά.
• Ρίχνουμε το μίγμα στα καλούπια, καλύπτουμε με λαδόκολλα και τυλίγουμε με τις κουβέρτες.Αυτό γιατί η θερμοκρασία του μίγματος πρέπει να πέσει ομαλά.
• Αφήνουμε σε μέρος χωρίς υγρασία και ρεύματα για 1-5 μέρες, ανάλογα με το πόσο γρήγορα θα σκληρύνει.
• Βγάζουμε από τα καλούπια και κόβουμε κατά βούληση.
• Αφήνουμε τα σαπούνια σε σκιερό μέρος, χωρίς υγρασία, για 3-4 εβδομάδες ώστε να πέσει το ph. 

 

 

 

TIPS

·         Το ελαιόλαδο δίνει καλής ποιότητας σαπούνι.

·         Jojoba, shea butter, βούτυρο κακάο, καστορέλαιο, αμυγδαλέλαιο κλπ, δίνουν καλλυντικές ιδιότητες στο σαπούνι.

 

 

--> Σαν βασική συνταγή, χρησιμοποιούμε το ελαιόλαδο. Μπορούμε να προσθέσουμε και Λάδι Καρύδας (μέχρι 20% επί των ελαίων) για καλό καθαρισμό, πλούσιο αφρό και πιο σκληρό σαπούνι.

SOS! Τα υλικά μετριούνται σε gr και Kg!

§  Το νερό πρέπει να έχει λίγα ή καθόλου άλατα.

§  Νερό = 30% – 35% επί των ελαίων.

§  Το NaOH πρέπει να είναι ΧΗΜΙΚΩΣ ΚΑΘΑΡΟ!

§  Τελικό ph = 8,5 < 9,5

Στα λάδια μπορούμε να προσθέσουμε κερί μέλισσας ή κάποιο βούτυρο το οποίο πρέπει πρώτα να λιώσουμε σε μπαιν μαρί.

 

ΤΙΜΕΣ ΣΑΠΩΝΟΠΟΙΗΣΗΣ

Πολλαπλασιάζουμε τα gr του κάθε λαδιού που θα χρησιμοποιήσουμε στη συνταγή με την αντίστοιχη τιμή του για να βρούμε πόσα gr NaOH θα χρησιμοποιήσουμε.

grNaOH = τιμή ελαίου x gr ελαίου

Αβοκάντο = 0.133

Αμυγδαλέλαιο = 0,136

Βούτυρο κακάο = 0,137

Βούτυρο καριτέ = 0,128

Ελαιόλαδο = 0,136

Ηλιέλαιο = 0,134

Καστορέλαιο = 0,128

Λάδι Καρύδας = 0,190

Μελισσοκέρι = 0,069

Σησαμέλαιο = 0,133

Σταφυλοκουκουτσέλαιο = 0,127

Τζότζομπα = 0,069

Φοινικέλαιο = 0,141

 

π.χ. Έχουμε: 700γρ Ελαιόλαδο

200γρ Καρύδα    

100γρ Αμυγδαλέλαιο

 

ð  NaOH = (700 x 0,136)ελαιόλαδο + (200 x 0,190)καρύδα + (100 x 0,136)αμυγδαλέλαιο

ð  NaOH = 95,2gr + 38gr + 13.6gr

ð  NaOH = 146,8gr

Άρα για την παραπάνω συνταγή πρέπει να χρησιμοποιήσουμε 146,8 γραμμάρια NaOH

 

Όμως….

 

ΥΠΕΡΛΙΠΑΝΣΗ

 Για να είμαστε σίγουροι ότι θα σαπωνοποιηθούν πλήρως όλα τα συστατικά και δεν θα περισσέψει καθόλου NaOH στο τελικό προϊόν που μπορεί να ερεθίσει το δέρμα, αφαιρούμε ένα ποσοστό από αυτό.

Ένα 5% είναι το σύνηθες και είναι αρκετό. Μπορούμε να αφαιρέσουμε μέχρι και 10% κάτι που θα κάνει το σαπούνι έξτρα ενυδατικό αφού θα περισσέψουν λιπαρά οξέα.

Καλό είναι να μην υπερβαίνουμε το 10% γιατί αυτό θα έχει σαν αποτέλεσμα ένα μαλακό σαπούνια που θα λιώνει εύκολα.

 

Άρα: τα 146,8 γραμμάρια NaOH που βγάλαμε πριν, γίνονται::

- (με -5%):  146,8gr  - 5% = 136,46gr => 140gr NaOH

- (με -10%):  146,8gr  - 10% = 132,12gr => 132gr NaOH

 

 Αντί για νερό!

Μπορούμε να αντικαταστήσουμε το νερό με οτιδήποτε: γάλα, χυμούς φρούτων και λαχανικών, ανθόνερα, μπύρα κλπ.

Όταν όμως θα ρίξουμε το NaOH, πρέπει να φροντίσουμε να μην ανέβει η θερμοκρασία πάνω από 35 – 40 βαθμούς Κελσίου γιατί θα καταστραφούν τα θρεπτικά συστατικά. Οπότε το υλικό που θα χρησιμοποιήσουμε πρέπει να είναι μισό σε μορφή πάγου και μισό κρύο από το ψυγείο.

 

1.      Βάζουμε το κρύο μισό του υλικού στο pyrex και το pyrex σε μπαιν μαρί με κρύο νερό και παγάκια.

2.      Προσθέτουμε λίγη ποσότητα NaOH και ανακατεύουμε.

3.      Όταν η θερμοκρασία φτάσει τους 30 – 35 βαθμούς, ρίχνουμε 1-2 παγάκια του υπόλοιπου υλικού μας για να ξαναπέσει.

4.      Επαναλαμβάνουμε τα βήματα 2 και 3 μέχρι να μπει όλο το NaOH και το υγρό μας.

 

Το σαπούνι θα πάρει και ιδιαίτερο χρώμα ανάλογα με το υγρό που έχουμε διαλέξει, πχ με γάλα, γίνεται πορτοκαλί.

 

 

TIPS!

·         Αν θέλουμε να προσθέσουμε μέλι:

-          Ποσότητα = 5% επί των ελαίων

-          Το διαλύουμε σε βραστό νερό (2 μέλι : 1 νερό)

-          Το προσθέτουμε στο τελικό στάδιο και ανακατεύουμε καλά

·         Αν θέλουμε να προσθέσουμε μπύρα:

-          Την αφήνουμε πρώτα να ξεθυμάνει.

-          Μπαίνει αντί νερού

 

ΧΡΩΜΑΤΑ

·         Πιπέρι καγιέν = σωμόν

·         Κανέλα = μπεζ-καφέ

·         Κάρυ – κίτρινο ώχρα

·         Πάπρικα = ροδακινί

·         Σπιρουλίνα = πράσινο

·         Πράσινη άργιλος = κιτρινοπράσινο

·         Κουρκουμάς, σαφράν = κίτρινο

·         Ροζ άργιλος = ροζ

 

EXTRAS

·         Μπορούμε αν φτιάξουμε σαπούνια για peeling προσθέτοντας ζάχαρη, παπαρουνόσπορο κλπ.

·         Επίσης, υλικά όπως κουάκερ, ρυζάλευρο, αλόη κλπ, δίνουν έξτρα καλλυντικές και ενυδατικές ιδιότητες στο σαπούνι.

 

www.facebook.com/alchemille.elixirs

alchemille_elixirs@hotmail.com

Μαθήματα Καλλυντικών - Αζουλένιο (Azulene)

Οργανικό συστατικό και συγκεκριμένα, υγρός υδρογονάνθρακας με χημική ονομασία κυκλοπεντακυκλοεπτένιο, αποτελεί επίσης ισομερές της ναφθαλίνης. Είναι ουσία που περιέχεται στα αιθέρια έλαια και αποτελεί κύριο συστατικό απόσταξης του Γερμανικού Χαμομηλιού. Παρασκευάζεται και συνθετικά. Το όνομά του προέρχεται από την Ισπανική λέξη “azul” που σημαίνει “μπλε”. Χρησιμοποιείται στα καλλυντικά για τις μαλακτικές, επουλωτικές και αντιφλεγμονώδεις ιδιότητές του.

Βρίσκεται με μορφή κρυστάλλων, αδιάλυτων σε νερό αλλά διαλυτών σε οργανικούς διαλύτες. Το χρώμα του είναι έντονο κυανό ή βαθύ μπλε. Μπορεί επίσης να βρεθεί και σε μορφή διαλύματος με κυανό επίσης χρώμα, διαυγές ή γλοιώδες, ελαφρά φθορίζον και με αρωματική οσμή. Σε όξινο περιβάλλον το χρώμα μεταβάλλεται σε σκούρο γκρίζο. Το ποσοστό συγκέντρωσής του στα καλλυντικά είναι 0,01%.

Χρησιμοποιείται όπως προαναφέρθηκε ως πρόσθετο σε καλλυντικά με μαλακτικές ιδιότητες για δέρμα και μαλλιά αλλά και σε καταπραϋντικά και επουλωτικά προϊόντα για το δέρμα.

Στα καλλυντικά, χρησιμοποιούνται και τα παράγωγά του με παρόμοιες ιδιότητες:

Το Γκουιαζουλένιο από το σεσκουιτερπένιο, με μορφή υδατικού διαλύματος, χρησιμοποιείται ως υδατικό συστατικό σε τονωτικές λοσιόν, λοσιόν για μετά το ξύρισμα, οδοντόκρεμες και στοματικά διαλύματα αλλά και ως τονωτικό μαλλιών.

Το Χαμαζουλένιο από το έλαιο χαμομηλιού, με μορφή ελαιώδους διαλύματος, χρησιμεύει κι αυτό ως μαλακτικό δέρματος.

Το αζουλένιο γενικά δεν είναι τοξικό και η πιθανότατα μοναδική περίπτωση που αναφέρθηκε για αλλεργική δερματίτιδα, αφορούσε προϊόν με συγκέντρωση αζουλένιου 1% έναντι της συνηθισμένης 0,01%.

 

Μαθήματα Καλλυντικών - Αζελαϊκό Οξύ (Azelaic Acid, AZA)

Χημική ονομασία: δικαρβονικό οξύ (nine-carbon dicarboxylic acid). Βρίσκεται στους σπόρους των δημητριακών και παράγεται μέσω οξείδωσης του ελαϊκού ή του κικινελαϊκού οξέος.

Χρησιμοποιείται σαν φάρμακο κατά της ήπιας μέχρι μέτριας ακμής, βελτιώνοντας τα συμπτώματα. Ουσιαστικά, δρα κερατολυτικά επαναφέροντας τις διαδικασίες πολλαπλασιασμού και διαφοροποίησης των κυττάρων, οι οποίες έχουν διαταραχθεί λόγω της ακμής, κυρίως όμως, δρα φαγεσωρολυτικά αναστέλλοντας των ανάπτυξη βακτηρίων που την προκαλούν.

Μια άλλη σημαντική ιδιότητα του αζελαϊκού οξέως, είναι ο αποχρωματικός του ρόλος σε καταστάσεις μελάσματος, κηλίδων και λοιπόν υπεργχωστικών δερματικών προβλημάτων, όπου μειώνει ουσιαστικά την σύνθεση μελανίνης μέσω της αναστολής της δράσης της τυροσινάσης.

Χρησιμοποιείται κυρίως σε κρέμες, όπου οι συγκεντρώσεις του κυμαίνονται μεταξύ 15% και 20%.

Με τοπική εφαρμογή, το αζελαϊκό οξύ δεν απορροφάται εύκολα στο αίμα οπότε σοβαρές ανεπιθύμητες παρενέργειες είναι πολύ σπάνιες. Γενικώς είναι καλά ανεκτό στο δέρμα αν και μπορεί να προκαλέσει ήπιο τοπικό ερεθισμό, που όμως διορθώνεται με τη διακοπή της χρήσης του προϊόντος.

Μαθήματα Καλλυντικών - Αδιπικό Οξύ (Adipic Acid)

 

 

Φυσικό οργανικό ένωση και συγκεκριμένα, οξύ με χημική ονομασία εξανεδιοϊκό οξύ που ανήκει στα καρβοξυλικά οξέα. Βρίσκεται στο ζωμό των παντζαριών και στη ζάχαρη από ζαχαροκάλαμο. Παρασκευάζεται και συνθετικώς από την οξείδωση διαφόρων λιπών και λειτουργεί ως ρυθμιστής οξύτητας, σταθεροποιώντας το ph του τελικού προϊόντος.

Έχει μορφή λευκής κρυσταλλικής σκόνης η οποία είναι διαλυτή στην αιθανόλη, την ακετόνη και το ζεστό νερό. Βρίσκεται επίσης και ως λεπτόρρευστο υδατικό διάλυμα.

Ένα καλό παράδειγμα της δράσης του, είναι η χρήση του μετά από χημικές διεργασίες των μαλλιών. Π.χ. σε μια περμανάντ, χρησιμοποιούνται ισχυρά αλκάλεα οπότε η μετέπειτα χρήση του οξέως, επαναφέρει το ph των τριχών και της επιδερμίδας στα φυσιολογικά επίπεδα.

Στα καλλυντικά χρησιμοποιούνται και τα παράγωγά αδιπικού οξέως και τα οποία είναι:

Οι αλκυλεστέρες (adipates) και οι διισοπροπυλεστέρες (diisopropyl adipate) με κηρώδη μορφή που τήκονται σε επαφή με το δέρμα, εξαιτίας της θερμότητάς του. Χρησιμοποιούνται σε προϊόντα φροντίδας του δέρματος για τις μαλακτικές τους ιδιότητες αν και μειώνουν τη λιπαρότητα του μίγματος στο οποίο προστίθενται.

Άλλες ενώσεις του με πρώτο συνθετικό ονόματος το adipic acid, που χρησιμοποιούνται ως αντιστατικοί παράγοντες, ή για να δώσουν όγκο στο τελικό προϊόν.

Αν και γενικώς δεν προκαλεί ανεπιθύμητες ενέργειες , ανήκει, όπως και τα περισσότερα καρβοξυλικά οξέα, στα ήπια ερεθιστικά δέρματος. Σε μεγάλες ποσότητες μπορεί να είναι ερεθιστικό για τα μάτια και το δέρμα αλλά κάτι τέτοιο είναι πρακτικά απίθανο γιατί οι συγκεντρώσεις του στα καλλυντικά είναι πολύ μικρότερες από τα 5mg που είναι το ανώτατο όριο της πρόσληψής του ως συμπλήρωμα διατροφής.

Μαθήματα Καλλυντικών - Αβοκάντο, έλαιο (Avocado Oil)

Φυτικό έλαιο που εξάγεται από το φρούτο ή τα φύλλα του γνωστού τροπικού δένδρου (Persea Americana) που είναι γνωστό και σαν Βουτυρόδεντρο το οποίο ανήκει στην οικογένεια των δαφνοειδών (Lauraceae). Είναι ιδιαίτερα γνωστό και ευρέως χρησιμοποιούμενο στα καλλυντικά χάρη στις μαλακτικές του κυρίως ιδιότητες και πέραν του ελαίου μπορεί να χρησιμοποιηθούν και το εκχύλισμα των φρούτων ή και το εκχύλισμα των φύλλων του.

Έχει ελαιώδη μέχρι κηρώδη μορφή, βαριά υφή και ωχροκίτρινο χρώμα έως βαθύ λαδί, και άρωμα καρυδιού. Είναι αδιάλυτο στο νερό.

Είναι το δεύτερο κατά σειρά χρησιμοποιούμενο έλαιο μετά το αμυγδαλέλαιο. Οι καλλυντικές του ιδιότητες είναι παρόμοιες με αυτές του ελαιολάδου, προτιμάται όμως από αυτό λόγω της περιεκτικότητάς του σε μη σαπωνοποιά συστατικά κάτι που έχει ως αποτέλεσμα να απλώνεται ικανοποιητικά στο δέρμα αφήνοντας μια ευχάριστη κέρινη αίσθηση στην αφή.

Το έλαιο αβοκάντο δεν είναι φαγεσωρογόνο, όπως τα περισσότερα έλαια, δεν φράζει δηλαδή τους πόρους, κάτι που μπορεί να υποβοηθήσει ή και να προκαλέσει την ανάπτυξη μικροβίων και συνεπώς ακμής. Συνεπώς μπορεί να χρησιμοποιηθεί άφοβα σε υποαλλεργικά προϊόντα.

Περιέχει υδρογονάνθρακες, αλειφατικές αλκοόλες, αλκοόλες τερπενίου, φυτοστερόλες και τοκοφερόλες, που συγκαταλέγονται στα μη σαπωνοποιήσιμα συστατικά. Περιέχει επίσης αμινοξέα, στερόλες, παντοθενικό οξύ, λεκιθίνη, καθώς και άλλα βασικά λιπαρά οξέα.

Είναι ιδιαίτερα χρήσιμο για τα κανονικά ή ξηρά μαλλιά λόγω του ότι προσδίδει σε αυτά όγκο και λάμψη. Επίσης έχει την ικανότητα να βελτιώνει το πρόβλημα της ψαλίδας ενώνοντας τις δύο άκρες της τρίχας. Μπορεί έτσι να χρησιμοποιηθεί σαν μάσκα πριν το λούσιμο ή κατά τη διάρκεια του ύπνου ή να προστεθεί στο μπουκάλι του σαμπουάν ( 8-10γρ ελαίου ανά μπουκάλι).

Χρησιμοποιούμενο σαν συστατικό κρέμας στο δέρμα, δημιουργεί ελαιώδες υμένιο το οποίο λειτουργεί προστατευτικά και εμποδίζει την απώλεια υγρασίας από την επιδερμίδα διατηρώντας την έτσι ενυδατωμένη και είναι ιδιαίτερα χρήσιμο σε περιπτώσεις που το δέρμα ταλαιπωρείται από πολλά πλυσίματα, καιρικά φαινόμενα (ήλιο, πολύ χαμηλές ή πολύ υψηλές θερμοκρασίες, αέρα), αποτρίχωση κλπ.

Το έλαιο αβοκάντο επίσης, είτε σε κρέμα είτε αυτούσιο, θεωρείται ιδιαίτερα ευεργετικό για δερματικά προβλήματα όπως έκζεμα, ψωρίαση και ηλιακά εγκαύματα.

Στο εμπόριο διατίθενται για χρήση και τα παράγωγά του με σημαντικές ιδιότητες:

Η Αβοκαντίνη χρησιμοποιείται ως μαλακτική σε κρέμες καθώς και σαν αντιστατικός παράγοντας σε μπριγιαντίνες.

Οι εστέρες του (avocado oil PEG-11 esters, ethyl avocadate) έχουν επίσης μαλακτικές ιδιότητες.

Τα αμίδια (avocadamide DEA) είναι καλοί παράγοντες διασποράς και συνεπώς βοηθούν στη σταθεροποίηση των γαλακτωμάτων.

Το χλωρίδιο (avocadamidopropalkonium chloride) και τα ακυλοπαράγωγά του (avocadamidopropyl dimethylamine) χρησιμεύουν ως αντιστατικοί παράγοντες.

Σχετικά τώρα με τις «θαυματουργές» και «θεραπευτικές» ιδιότητες που του προσδίδουν για το ξηρό δέρμα, καλό είναι να ξεκαθαρίσουμε το εξής γεγονός: Το έλαιο αβοκάντο όπως και τα υπόλοιπα έλαια, περιέχουν φυσικά τριγλυκερίδια.  Βάση αυτού, έχει σχηματιστεί η άποψη πως όλα αυτά τα φυτικά έλαια λειτουργούν όπως και το σμήγμα του οργανισμού μας μιας και αυτό αποτελείται κατά 42% από τριγλυκερίδια και συνεπώς μπορούν να αντιμετωπίσουν την ξηρότητα του δέρματος και των μαλλιών. Κάτι τέτοιο όμως δεν ισχύει γιατί όλες οι ουσίες που παρουσιάζονται ως ενυδατικές, ουσιαστικά λειτουργούν προστατευτικά κατά της απώλειας υγρασίας του δέρματος, χωρίς όμως να είναι σε θέση να αποκαταστήσουν ή να ενισχύσουν τη φυσιολογική λειτουργία των σμηγματογόνων αδένων.